แผนที่ DevOps สัปดาห์แรก

ปัญหาเดิม

กำแพงระหว่าง Dev กับ Ops

Developer

เป้าหมาย: ความเร็ว อยากเพิ่มฟีเจอร์ใหม่บ่อย ๆ

“โค้ดเสร็จแล้ว รันบนเครื่องผมได้”

Operations

เป้าหมาย: ความเสถียร อยากให้ระบบเปลี่ยนน้อยที่สุด

“ติดตั้งไม่ได้ ใครเขียนมา?”

ผลลัพธ์: ส่งมอบนาน ๆ ครั้ง เปลี่ยนทีละมาก เสี่ยงสูง และพังแล้วโทษกัน — DevOps เกิดขึ้นในปี 2009 (DevOpsDays ที่ Ghent และการบรรยาย “10+ Deploys per Day” ของ Flickr) เพื่อรื้อกำแพงนี้

วงจร DevOps

8 ขั้น กับเครื่องมือที่จะได้ใช้ในรายวิชา

ทุกขั้นต่อกันโดยอัตโนมัติ ตั้งแต่ push โค้ดจนถึงเฝ้าระวังระบบ แล้วข้อมูลจาก Monitor ย้อนกลับไปเป็นงานในขั้น Plan รอบถัดไป

Plan

GitHub Projects

สัปดาห์ 2–3

Code

Git, GitHub, VS Code

สัปดาห์ 2–3

Build

npm, Docker

สัปดาห์ 5–6

Test

node:test, ESLint

สัปดาห์ 7–8

Release

GitHub Releases, GHCR

สัปดาห์ 8

Deploy

GitHub Actions, Terraform

สัปดาห์ 10–12

Operate

Proxmox, Cloud VM, Nginx

สัปดาห์ 4, 10–11

Monitor

Prometheus, Grafana, k6

สัปดาห์ 13–14

ฝั่ง Devฝั่ง Ops

ข้อมูลย้อนกลับ จาก Monitor กลับไป Plan

กรอบคิด

CALMS: องค์กรต้องเปลี่ยนอะไร

Culture

รับผิดชอบร่วมกัน ไม่โทษกัน

Automation

CI/CD, IaC แทนงานมือ

Lean

งานชิ้นเล็ก ไหลเร็ว

Measurement

ตัดสินใจจากข้อมูล

Sharing

README, Runbook, Review

เครื่องมือทั้งหมดอยู่ในตัว A เพียงตัวเดียว อีก 4 ตัวคือคนและกระบวนการ • CAMS (Willis & Edwards, 2010) + Lean (Jez Humble)

ตัวชี้วัด

DORA: เปลี่ยนแล้วได้ผลไหม

ความเร็ว

Deployment Frequency

ปล่อยขึ้น Production บ่อยแค่ไหน

ความเร็ว

Lead Time for Changes

commit ถึง Production นานเท่าใด

ความเสถียร

Change Failure Rate

Deploy กี่ % ที่ทำให้เกิดปัญหา

ความเสถียร

Recovery Time

พังแล้วกู้คืนเร็วแค่ไหน

ทีมที่ Deploy บ่อยที่สุด มักเป็นทีมที่เสถียรที่สุดด้วย เพราะเปลี่ยนทีละน้อย ทดสอบอัตโนมัติ และย้อนกลับได้เร็ว

แผนที่เครื่องมือในอุตสาหกรรม

11 หมวด เทียบเคียงกัน: ตัวที่อยู่แถวเดียวกันทำหน้าที่เดียวกัน

เข้าใจหลักการของเครื่องมือหนึ่งตัวในแถว จะเรียนตัวอื่นในแถวเดียวกันได้เร็วมาก

GitHub Actions ใช้จริงในรายวิชาJenkins ควรรู้จัก

Plan วางแผน

GitHub ProjectsJiraAzure BoardsTrelloLinearDiscord / LINESlackTeams

Source Code SCM

GitGitHubGitLabBitbucketAzure ReposGitea / Forgejo

CI/CD

GitHub ActionsGitLab CI/CDJenkinsAzure PipelinesCircleCIArgo CDFlux

Build / Registry

npmMaven / GradleGHCRDocker HubAmazon ECRHarborArtifactoryNexus

Container และการจัดการ

DockerDocker ComposePodmanKubernetesk3s / minikubeEKS / AKS / GKEOpenShift

IaC โครงสร้างเป็นโค้ด

TerraformOpenTofuPulumiCloudFormationBicepAnsiblecloud-init

Cloud สาธารณะ / ส่วนตัว

AWS AcademyAzure for StudentsGoogle CloudOracle Cloudคลาวด์ในไทยProxmox VEVMware vSphereOpenStackVirtualBox

Web / Proxy

NginxCaddyApacheTraefikHAProxyCloudflare

Testing คุณภาพ

node:testESLintJestPlaywrightSeleniumk6JMeterSonarQube

Monitoring

PrometheusGrafanaUptime KumaZabbixELK / LokiDatadogCloudWatch

Security DevSecOps

TrivyDependabotOWASP ZAPCodeQLSnykVaultufw / fail2ban

ดูภาพรวมทั้งหมดได้ที่ landscape.cncf.io และ roadmap.sh/devops • สิทธิ์การใช้งานและราคาเปลี่ยนแปลงได้ ตรวจที่เว็บไซต์ผู้พัฒนา

เส้นทางการเรียน

18 สัปดาห์ บนเว็บแอปชิ้นเดียวกัน

สัปดาห์ 1 • วันนี้

DevOps

CALMS, DORA, เครื่องมือ

สัปดาห์ 2–3

Git / GitHub

Branch, PR, Review

สัปดาห์ 4

Cloud / VM

Proxmox, Nginx

สัปดาห์ 5–6

Docker

Dockerfile, Compose

สัปดาห์ 7–8

CI

GitHub Actions, GHCR

สัปดาห์ 9

สอบกลางภาค

หน่วยที่ 1–5

สัปดาห์ 10–11

CD

Staging, Production, HTTPS

สัปดาห์ 12

IaC

Terraform

สัปดาห์ 13–14

Monitoring

Grafana, k6, SLO

สัปดาห์ 15

Security

Trivy, ZAP

สัปดาห์ 16

โครงงาน

DevOps ครบวงจร

สัปดาห์ 17–18

สอบปลายภาค

ปฏิบัติ + ทฤษฎี

สภาพแวดล้อมการฝึก

4 ระดับ จากเครื่องตัวเองถึงคลาวด์

ระดับ 1

Docker Desktop

เครื่องนักศึกษา (WSL2)

ระดับ 2

VirtualBox

Ubuntu บนเครื่องตนเอง

ระดับ 3

Proxmox

VM ส่วนตัวของวิทยาลัย

ระดับ 4

Public Cloud

AWS Academy / Azure

แถบสีแสดงความใกล้เคียงกับการทำงานในสถานประกอบการจริง

การวัดผล

คะแนนเต็ม 100

องค์ประกอบ	คะแนน
ภาระงาน (ใบงาน + โครงงาน)	30
จิตพิสัย	20
สอบกลางภาค	20
สอบปลายภาค	20
ทดสอบย่อย	10

เส้นทางอาชีพ

ตำแหน่งงานในสายงาน DevOps และคลาวด์

ตำแหน่ง	หน้าที่หลัก	เครื่องมือที่พบบ่อยในประกาศงาน
DevOps Engineer	สร้างและดูแล CI/CD ระบบอัตโนมัติ	Git, Docker, Kubernetes, Jenkins / GitHub Actions, Terraform, Linux
Cloud Engineer	ออกแบบและบริหารระบบบนคลาวด์ คุมต้นทุน	AWS / Azure / GCP, Terraform, เครือข่าย, IAM
Site Reliability Engineer	ดูแลความพร้อมใช้งาน SLO รับมือเหตุขัดข้อง	Prometheus, Grafana, Kubernetes, เขียนโปรแกรม
Platform Engineer	สร้างแพลตฟอร์มกลางให้ทีมพัฒนาใช้เอง	Kubernetes, Argo CD, Backstage, Terraform
DevSecOps Engineer	ผนวกความปลอดภัยใน Pipeline และคลาวด์	Trivy, Snyk, SonarQube, Vault, IAM
System Administrator	ดูแลเซิร์ฟเวอร์และเครือข่าย	Linux, VMware / Proxmox, Zabbix, Ansible

สิ่งที่ต้องทำสัปดาห์นี้

ใบงานที่ 1 ในคาบ และงานศึกษาค้นคว้า 5 ชั่วโมง

ส่งเป็นลิงก์ Repository devops-learning-log (Public) คำตอบใน README.md รูปในโฟลเดอร์ images/ ก่อนเริ่มเรียนสัปดาห์ที่ 2

1.5 ชม. • 2 คะแนน

Toolchain Map

วาดวงจร 8 ขั้น ขั้นละ 2 เครื่องมือขึ้นไป

1.5 ชม. • 3 คะแนน

เปรียบเทียบเครื่องมือ

3 หมวด หมวดละ 3 ตัว แนะนำบริษัทเล็กในปัตตานี

1 ชม. • 3 คะแนน

วิเคราะห์ประกาศงาน

งานทีม คนละ 3 ประกาศ กราฟ 10 อันดับ

1 ชม. • 2 คะแนน

ใบงานที่ 1 + Learning Log

ภาพหลักฐาน DORA Quick Check เป้าหมายตนเอง

# ใบงานที่ 1 — ทดสอบว่าเครื่องพร้อม (PowerShell)
git --version
docker run --rm hello-world          # ต้องเห็น Hello from Docker!
ssh-keygen -t ed25519 -C "s01@pnvc"  # แล้ววาง .pub ที่ GitHub › Settings › SSH keys
ssh -T git@github.com                # ต้องเห็น Hi <username>!